More
    Wednesday, March 2, 2022

    วิถีชีวิตกับการกินสมองวัว

    -

     

    หากจะกล่าวถึงอาหารการกินของคนอีสาน หลายคนคงรู้จัก คุ้นเคย และได้ลิ้มชิมรสกันมาบ้างแล้ว ซึ่งคนอีสานมีวิถีการดำเนินชีวิตที่เรียบง่ายเช่นเดียวกับการรับประทานอาหาร ทั้งนี้เพื่อการดำรงชีวิตอยู่ ให้สอดคล้องกับธรรมชาติและสภาพแวดล้อมของภูมิภาคตน คนอีสานจึงรู้จักแสวงหาสิ่งต่างๆ ที่สามารถรับประทานได้ในท้องถิ่น มาดัดแปลงเป็นอาหารเพื่อใช้ในการดำรงชีวิต ซึ่งวัตถุดิบที่ชาวอีสานนำมาประกอบอาหารจะมีเอกลักษณ์ในการปรุงและวัตถุดิบจำพวกผักพื้นเมืองที่คนในท้องถิ่นนิยมรับประทาน

    ดร.วิยะดา รัตนเพชร นักวิจัยชำนาญการ สถาบันวิจัยศิลปะและวัฒนธรรมอีสาน มหาวิทยาลัยมหาสารคาม เล่าให้ฟังว่า “ในสมัยก่อนการที่จะล้มวัวต้องเป็นช่วงงานประเพณีหรือพิธีกรรมสำคัญเท่านั้น เพราะไม่ใช่เรื่องง่ายที่จะฆ่าวัวสักหนึ่งตัวและไม่ใช่ว่าอยากจะฆ่าวัวกันทุกวัน แต่มันคือความจำเป็น ซึ่งกว่าจะได้สมองของวัวตัวหนึ่งมันยาก คนอีสานจึงเชื่อว่าสมองวัวเป็นส่วนที่อร่อยและดีที่สุด การกินสมองก็เป็นการบำรุงสมองของเราด้วย”

    สมองวัว เป็นวัตถุดิบที่พิเศษสุดทั้งราคาและรสชาติ เป็นส่วนที่อร่อยที่สุดของวัว ซึ่งไม่ใช่ว่าจะหารับประทานกันได้ทุกคน เพราะวัวหนึ่งตัวมีส่วนของสมองอยู่ชิ้นเดียว ดังนั้นต้องมีการสั่งจองล่วงหน้า โดยพ่อค้าจะแยกเนื้อและหัวให้กับลูกค้า เพื่อนำไปทำอาหารภายในครอบครัว

    วิถีชีวิตกับการกินสมองวัว

    นางเพ็ญศรี กัลยาณ์ ชาวบ้านบ้านเดชจำนงค์ จังหวัดมุกดาหาร เล่าว่า “สมองวัวที่ถูกนำมาเป็นอาหาร เพราะมีผิวสัมผัสอ่อนนุ่ม ยิ่งนำมาทำเป็นอาหารแล้วจะได้ความนุ่มเด้งของตัววัตถุดิบ คนแก่ที่ฟันไม่แข็งแรงก็สามารถเคี้ยวได้ และไม่ใช่ว่าจะหากินกันได้บ่อย นานๆ ทีถึงจะได้ซื้อมากิน”

    วิถีชีวิตกับการกินสมองวัว (3)

    ด้วยรสสัมผัสที่อ่อนละมุนของสมองวัว กลิ่นหอมอ่อนๆ จากใบตองที่กำลังย่างบนเตาถ่าน ผสมกลมกล่อมด้วยเครื่องสมุนไพรนานาชนิด ทั้งเกลือ ตะไคร้ และใบแมงลัก เป็นกรรมวิธีของเมนูแสนอร่อยของคนอีสาน ที่เรียกว่า “หมกสมองวัว”

    “การหมกใส่ใบตอง ส่วนมากจะใช้เครื่องหอมทั้งหลาย เช่น หัวหอม ตะไคร้ ใบมะกรูด จะช่วยส่งกลิ่นหอมทำให้อร่อยยิ่งขึ้น ฉะนั้นสารอาหารที่อยู่ในสมองจะมีทั้งโปรตีน ไขมัน แล้วก็จะมีความนุ่ม และความอร่อยกว่าทุกส่วนในอวัยวะของวัว” ดร.วิยะดา กล่าวทิ้งท้าย

    อาหารของชาวอีสานในแต่ละมื้อจะเป็นอาหารง่ายๆ เพียง 2-3 อย่าง ซึ่งทุกมื้อจะต้องมีผักเป็นส่วนประกอบหลัก และเนื้อสัตว์ส่วนใหญ่จะเป็นพวกเนื้อปลา เนื้อควาย และเนื้อวัว โดยสมองวัวที่นำมาปรุงอาหารสามารถทำได้หลากหลายเมนู อย่างเช่น หมกหรือห่อหมกสมองวัว เป็นการทำอาหารประเภทหนึ่งที่ใช้ใบตองห่อ นิยมใช้เนื้อปลา  ไก่  แมลง   กบ เขียด  ผัก และหน่อไม้  ไม่ใส่กะทิ และยังสามารถนำมาทำเป็นแกงอ่อมน้ำน้อยพร้อมกับผักพื้นเมืองหลายชนิด ซึ่งมีส่วนผสมเป็นเนื้อไก่ ปลา หรือเนื้อสัตว์อื่นๆ แต่เน้นหนักไปที่ปริมาณของผัก

    จึงทำให้เมนูอาหารต่างๆ ที่ทำจากสมองวัวกลายเป็นอาหารที่นิยมรับประทานในแถบภาคอีสานมากขึ้น และยังสะท้อนให้เห็นภูมิปัญญาของคนอีสานที่รู้จักดัดแปลงปรุงแต่งอาหาร ไม่ว่าจะเป็นในเรื่องของเครื่องเทศ เครื่องปรุง หรือแม้แต่วิธีการประกอบอาหารอย่างพิถีพิถันในการรับประทานของคนอีสาน เกิดเป็นวัฒนธรรมที่ส่งต่อเป็นทอดๆ มายังรุ่นสู่รุ่น

    วิถีชีวิตกับการกินสมองวัว (5)

    ภาพและเรื่อง : ศศิธร เหี่ยมี

    กดแชร์ข่าวนี้

    โพสล่าสุด

    DADA delivery ธุรกิจเพื่อคนมหาสารคาม

    ธุรกิจเดลิเวอรี่ได้รับความนิยมเพิ่มขึ้นเป็นอย่างมากตั้งแต่เกิดเหตุการณ์การแพร่ระบาดของเชื้อไวรัส COVID-19 ร้านอาหารถูกสั่งให้จำหน่ายอาหารแบบห่อกลับบ้านเท่านั้น ตลอดจนนโยบายให้กักตัวอยู่บ้าน ทำให้ธุรกิจเดลิเวอรี่ถูกเรียกใช้บริการเป็นจำนวนมากในหลายจังหวัดทั่วประเทศ จังหวัดมหาสารคามเองก็มีเดลิเวอรี่หลายเจ้าให้เรียกใช้บริการ ทำให้คนในจังหวัดสะดวกสบายและลดวามเสี่ยงจากการสัมผัสเชื่อไวรัส COVID-19 อีกด้วย

    ครูชี้ นักเรียนดี ไม่ต้องพึ่งไม้เรียว

    การลงโทษนักเรียนนั้น มีให้เห็นอยู่เป็นประจำ ไม่ว่าจะเป็นการลงโทษตามกฎระเบียบไปจนถึงการลงโทษที่นอกเหนือจากกฎระเบียบ ผ่านช่องทางสื่อโซเชียล ข่าว หรือโดนกระทำเอง แต่อย่างไรก็ตาม การลงโทษที่เกินกว่าเหตุ ลงโทษนอกเหนือจากกฎระเบียบ หรือลงโทษโดยการใช้อารมณ์ตัดสิน ทำให้นักเรียนได้รับผลกระทบในด้านร่างกายและจิตใจ จนทำให้เกิดการลิดรอนสิทธิและละเมิดสิทธิมนุษยชนของนักเรียนในโรงเรียน

    กรมอนามัยเผย อาหารทะเล ยังกินได้ แนะปรุงให้สุกทุกเมนู

    กรมอนามัยกระทรวงสาธารณะสุขแนะประชาชน ให้กินสุก กินร้อน โดยเฉพาะอาหารทะเลที่นิยมกินแบบยำ หรือปิ้งย่าง ควรปรุงให้สุกก่อนรับประทาน

    ร้านขายดอกไม้รับปริญญา ชี้ยอดขายปีนี้ลดลง

    "ร้านดอกไม้และของที่ระลึกที่มาขายช่วงรับปริญญาในมมส.ชี้ยอดขายปีนี้ลดลงเนื่องจากพิษเศรษฐกิจ"

    จัดใหญ่ MSU Open house 2020 เปิดบ้านครั้งแรก 17 คณะ 2 วิทยาลัย

    กองบริการการศึกษามหาวิทยาลัยมหาสารคาม ร่วมกับกองกิจการนิสิตและ 17 คณะในมหาวิทยาลัยมหาสารคามจัดกิจกรรม MSU Open House ครั้งที่ 1 ระหว่างวันที่ 4-5 ธันวาคม 2563 ในเขตพื้นที่มหาวิทยาลัยมหาสารคามทั้ง 2 วิทยาลัย เพื่อให้นักเรียนมัธยมศึกษาตอนปลายได้มีโอกาสได้รู้จักกับคณะสาขาต่าง ๆ ภายในมหาวิทยาลัยเพิ่มมากขึ้น โดยมีการให้นักเรียนที่สนใจลงทะเบียนเลือกคณะที่ต้องการเข้าชมล่วงหน้าผ่านทางออนไลน์ หรือเข้ามาลงทะเบียนหน้างาน

    HashTag ที่น่าสนใจ